Ekologiczne ogrzewanie domu – jakie ogrzewanie do ekodomu: piec gazowy
Rosnąca świadomość ekologiczna, problem smogu oraz wysokie koszty konwencjonalnego ogrzewania sprawiają, że coraz częściej decydujemy się na przyjazne dla środowiska ogrzewanie domu. Do takich rozwiązań grzewczych należą m.in. ogrzewanie gazowe, pompa ciepła oraz kocioł c.o. 5 klasy na paliwa stałe. Dowiedz się więcej na temat nowoczesnych i proekologicznych technik grzewczych.
Ogrzewanie ekologiczne – dlaczego się na nie decydujemy?
Konieczność odejścia od tradycyjnego sposobu ogrzewania domów, np. węglem, jest podyktowana wieloma względami. Ekologiczne źródła ciepła są nie tylko przyjazne dla środowiska naturalnego, ale także obniżają koszty eksploatacyjne i poprawiają komfort użytkowania.
Wybierając sposób ogrzewania domu, coraz częściej bierzemy pod uwagę kwestie ekologii. W dobie kryzysu klimatycznego podejmujemy działania mające na celu ograniczenie emisji zanieczyszczeń do atmosfery. Skutki narastającego problemu smogu mają bowiem negatywne konsekwencje dla zdrowia.
Oprócz aspektów ekologicznych ważne są także kwestie ekonomiczne. Nowoczesne systemy grzewcze wyróżniają się wysoką sprawnością energetyczną. W praktyce przekłada się to na niższe rachunki za ogrzewanie. Poza tym wybierając zaawansowane technologicznie rozwiązania grzewcze, zyskujemy wygodę i komfort użytkowania. Urządzenia są łatwe w obsłudze, a często nawet bezobsługowe.
Decyzja o wyborze ekologicznego ogrzewania domu jest także podyktowana względami prawnymi. Obecnie podejmowane są inicjatywny ustawodawcze, zarówno na szczeblu krajowym, jak i europejskim, które mają na celu walkę ze smogiem. Przykładowo, zgodnie z obowiązującymi warunkami technicznymi budynki muszą spełniać odpowiedni standard energooszczędności. Poza tym za spalanie niedozwolonych odpadów i korzystanie z tzw. kopciuchów (obecnie w wybranych województwach) grozi kara pieniężna.
Warto jednak podkreślić, że na ekologiczne źródła ogrzewania domu można uzyskać różnego rodzaju dofinansowania, np. w ramach programu Czyste Powietrze. To także zachęca wielu ludzi do wybrania przyjaznych dla środowiska urządzeń grzewczych.
Ogrzewanie gazowe – ile to kosztuje?
Jednym z ekologicznych sposobów ogrzewania domu są kotły gazowe. Spaliny gazu ziemnego nie zawierają dużej ilości niebezpiecznych dla zdrowia pyłów czy innych szkodliwych substancji. Zwłaszcza kotły gazowe kondensacyjne wyróżniają się wysoką sprawnością energetyczną i są oszczędne.
Kotły gazowe kondensacyjne, w przeciwieństwie do zwykłych, umożliwiają przetworzenie na energię cieplną również spalin, które powstają w wyniku spalania gazu. Oznacza to, że prawie 100% energii z paliwa jest wykorzystywane do ogrzewania domu. To korzyść nie tylko dla środowiska, ale także ograniczenie kosztów eksploatacyjnych.
Do zalet gazowej techniki grzewczej zalicza się również wygodę użytkowania. Jest to bowiem praktycznie bezobsługowe źródło energii. Poza tym piece na gaz nie zajmują wiele miejsca i nie wymagają magazynowania paliwa.
Warto wiedzieć, że ogrzewanie gazowe jest stosunkowo tanie na etapie instalacji. Co prawda, kocioł kondensacyjny kosztuje więcej niż tradycyjny, ale jest tańszy w eksploatacji. Koszt wykonania instalacji gazowej oraz zakupu i montażu wszystkich elementów systemu ogrzewania wynosi około 8–12 tysięcy złotych. Jeżeli chodzi o nakłady finansowe związane z eksploatacją, to szacuje się je na 2–4 tysiące rocznie. Kwota ta zależy jednak od wielu czynników i jest orientacyjna. Warto mieć na uwadze niestabilną cenę gazu.
Kocioł ekologiczny na paliwo stałe
Do ekologicznych sposobów ogrzewania domu można zaliczyć kotły c.o. na paliwo stałe (węgiel, ekogroszek, drewno, pellet). Trzeba jednak mieć świadomość, że nowoczesne urządzenia grzewcze klasy 5 (zgodne z normą 303-5:2012) spełniają rygorystyczne wymogi dotyczące czystości spalin oraz wysokości emisji szkodliwych substancji. Poza tym dostępne są kotły zgodne z dyrektywą Ecodesign. Zakłada ona, że sprawność opisana w specyfikacji technicznej odpowiada wydajności działania pieca.
Za najbardziej ekologiczne uznaje się kotły c.o. na pellet, czyli biopaliwo składające się ze sprasowanych trocin drzew liściastych lub iglastych. Spalanie tego naturalnego materiału nie jest szkodliwe dla środowiska. Poza tym piece na pellet są łatwe w czyszczeniu i proste w obsłudze. Dla utrzymania stałej temperatury w domu i przygotowania c.w.u. wystarczy napełnienie zbiornika granulatem. Warto też wspomnieć, że popiół z pelletu można wykorzystać do użyźniania gleby. Doskonale zastępuje on nawozy mineralne i wspomaga wzrost roślin.
Wadą pieca na pellet jest wysoki koszt instalacji oraz konieczność magazynowania zapasów opału. Ceny kotłów na pellet zależą od różnych czynników, np. mocy, którą należy dostosować do wielkości domu. Koszt całej instalacji wynosi ponad 20 tysięcy złotych.
Warto też wiedzieć, że nawet wybierając kocioł na ekogroszek czy węgiel i drewno, można ogrzewać dom bez szkodzenia środowisku. Nowoczesne piece klasy 5 oraz spełniające założenia dyrektywy Ecodesign są ekologiczne, wydajne, oszczędne i komfortowe w obsłudze. Wysoka sprawność gwarantuje wysoki komfort cieplny i jednocześnie znacznie mniejszą emisję szkodliwych substancji.
Pompa ciepła – najtańsze ogrzewanie?
Najbardziej ekologicznym urządzeniem grzewczym jest pompa ciepła, która wykorzystuje odnawialne źródła energii – powietrze, wodę lub energię geotermalną. Ciepło nie jest produkowane w procesie spalania.
Zasadę działania pompy ciepła można porównać do lodówki. Różnica polega na tym, że urządzenie dostarcza ciepło do środka, a nie je usuwa. Cały proces opiera się na układzie zamkniętym, w którym krąży czynnik roboczy, czyli niezamarzający płyn. Poddawany jest on procesom fizycznym, takim jak parowanie, sprężanie, skraplanie oraz rozprężanie. W ich wyniku powstaje ciepło.
Proces rozpoczyna się od pobrania energii z tzw. dolnego źródła (powietrze, woda, gleba). W parowniku następuje oddanie energii cieplnej do czynnika roboczego. Wskutek podgrzania zmienia on stan skupienia na parowy i trafia do sprężarki. W wyniku jej działania wzrasta ciśnienie i temperatura czynnika roboczego, który w postaci gorącego gazu trafia do skraplacza. Tam oddaje energię cieplną do tzw. źródła górnego, czyli instalacji centralnego ogrzewania i ciepłej wody użytkowej. W efekcie tego procesu czynnik roboczy skrapla się, a następnie trafia do zaworu rozprężnego, gdzie następuje obniżenie jego ciśnienia. Ostatnim etapem jest parownik, a cykl powtarza się od początku.
Głównym elementem pompy ciepła jest sprężarka, która umożliwia transport ciepła z miejsca o niższej temperaturze do pomieszczeń o wyższej temperaturze. Do jej zasilania potrzebny jest jednak prąd. W związku z tym przyjmuje się, że 75% ciepła do ogrzania domu pochodzi z OZE, a 25% z energii elektrycznej. Dzięki temu pompa ciepła należy do najbardziej przyjaznych środowisku technik grzewczych. Prąd stanowi bowiem jedynie element pomocniczy. Wyróżnia się następujące rodzaje pomp ciepła:
powietrzne – pobierają ciepło z powietrza,
gruntowe – wykorzystują energię geotermalną,
wodne – pobierają ciepło z wody,
hybrydowe – współpracują z tradycyjnymi urządzeniami grzewczymi.
Pompy ciepła mają wiele zalet. Przede wszystkim są bezobsługowe i wielofunkcyjne – mogą być wykorzystywane do chłodzenia pomieszczeń latem. W przypadku ich instalacji nie obowiązują też rygorystyczne wymagania. Pompę ciepła można zamontować w dowolnym pomieszczeniu.
Największą wadą pomp ciepła jest wysoki koszt instalacji, na którego zwrot trzeba czekać kilka lat. Jego wysokość jest trudna do oszacowania i może wynieść kilkanaście, a nawet kilkaset tysięcy złotych. Zależy bowiem od wielu czynników, takich jak lokalizacja budynku, warunki geologiczne, sposób montażu, typ ogrzewania. Natomiast cena samej pompy ciepła zależy od jej rodzaju. Najtańsze są modele powietrzne. Najdroższe zaś są pompy ciepła gruntowe (montaż wymaga prac ziemnych) oraz rzadko stosowane urządzenia wodne.
Jeżeli chodzi o koszty eksploatacyjne pomp ciepła, to wiążą się one głównie z poborem energii elektrycznej, potrzebnej do funkcjonowania całej instalacji. Rachunki za prąd można jednak znacząco ograniczyć dzięki instalacji fotowoltaicznej. Wówczas dom jest ogrzewany niemal za darmo.
Jakie ogrzewanie jest najbardziej ekologiczne?
Wszystkie wymienione rozwiązania: ogrzewanie gazowe, kotły c.o. na paliwo stałe klasy 5 i pompy ciepła można zaliczyć do źródeł energii przyjaznych dla środowiska. Jednak różnią się one między sobą efektywnością ekologiczną.
Biorąc pod uwagę emisję CO2, można zauważyć, że przodują kotły na pellet. Jednak pompy ciepła wykorzystujące energię wytwarzaną przez panele fotowoltaiczne także znacznie redukują produkcję dwutlenku węgla. Wartości emisji dla poszczególnych źródeł ciepła prezentują się następująco:
emisja CO2 dla gazu ziemnego wynosi 247 g/kWh, zaś cząstek stałych 6 mg/kWh;
w przypadku powietrznej pompy ciepła zasilanej energią elektryczną pochodzącą z sieci emisja CO2 wynosi ok. 200 g/kWh, a pyłów 20 mg/kWh – wartości te ulegają obniżeniu, gdy pompa pobiera prąd z instalacji fotowoltaicznej;
emisja CO2 podczas spalania pelletu to 23 g/kWh, a pyłu – 73 g/kWh.
Porównując ekologiczne sposoby ogrzewania domu, trzeba też zwrócić uwagę, że pompy ciepła i kotły na pellet wykorzystują odnawialne zasoby. Te pierwsze przetwarzają energię zgromadzoną w gruncie, wodzie i powietrzu. Natomiast pellet powstaje ze sprasowanych pod wysokim ciśnieniem odpadów drzewnych (trocin, wiórów, zrębków).
Podsumowując: jeśli porównamy ze sobą ogrzewanie gazowe, kotły na paliwo stałe oraz pompy ciepła, to te ostatnie urządzenia grzewcze są najbardziej ekologiczne, ale także najtańsze w eksploatacji. Piec gazowy generuje spaliny, chociaż jest uznawany za ekologiczne i wydajne źródło ciepła. Poza tym gaz jest surowcem nieodnawialnym, a jego ceny mocno się wahają.
Kotły na paliwo stałe, a zwłaszcza na pellet, mają swoje zalety. Jednak pompa ciepła ma przewagę pod względem komfortu użytkowania i kosztów eksploatacyjnych. Dodatkowo pellet emituje szkodliwe substancje, chociaż w niewielkiej ilości. Pompa ciepła zasilana elektrycznie nie wytwarza ich bezpośrednio wcale.
Bez wątpienia można stwierdzić, że pompa ciepła to najbardziej ekologiczne źródło ogrzewania, które ma nieznaczny wpływ na środowisko.
