Jak radzić sobie z suszą? Działania w ogrodzie zapobiegające skutkom suszy
Panujące przez wiele dni upały i susza to poważne zagrożenie dla roślin i drzew w Twoim ogrodzie. Ograniczony dostęp do wody, przesuszona gleba i rosnące temperatury wymagają przemyślanych działań, które zmniejszą negatywne konsekwencje. W tym poradniku podpowiadamy, jak poradzić sobie z suszą i przygotować się na ekstremalne warunki.
Zbieranie deszczówki i jej wykorzystanie
Woda opadowa to naturalne i darmowe źródło nawodnienia, które świetnie sprawdzi się w pielęgnacji ogrodów oraz działek rekreacyjnych. Jej skład chemiczny – pozbawiony chloru i soli, a jednocześnie lekko kwaśny – jest korzystny dla większości roślin. Zebraną deszczówkę wykorzystasz w wielu codziennych czynnościach ogrodniczych, np. do podlewania warzywników, rabat, krzewów albo trawnika. Będzie też odpowiednia do nawadniania w szklarni, mycia narzędzi oraz sprzętu ogrodniczego, podlewania pryzmy kompostowej czy napełniania oczek wodnych i poidełek dla ptaków. Woda ze zbiornika może być rozprowadzana konewką, systemem kropelkowym lub przez pompę podłączoną do węża ogrodowego.
Czytaj także: Zalety i metody zbierania deszczówki. Zaoszczędź na wodzie! | OBI
Aby skutecznie gromadzić deszczówkę, trzeba zastosować odpowiedni system składający się z elementów zbierających, filtrujących oraz magazynujących wodę. Zbiorniki na deszczówkę dzielą się na naziemne i podziemne. Pierwsze mogą mieć formę beczek, cystern lub ozdobnych pojemników wykonanych z tworzywa sztucznego, metalu albo drewna. Ustawiane są zazwyczaj pod rynną, skąd woda trafia do komory. Takie modele nadają się głównie do celów ogrodowych. Zbiorniki na deszczówkę podziemne oszczędzają miejsce i chronią wodę przed światłem słonecznym oraz wahaniami temperatury. Dostępne są w różnych pojemnościach – od kilkuset do kilku tysięcy litrów. W połączeniu z pompą umożliwiają wykorzystanie wody także wewnątrz budynków.
Oferta OBI:
Nawadnianie oszczędne i efektywne
Racjonalne podlewanie roślin zapewnia im odpowiednią ilość wody i ogranicza straty jej zużycia. Korzystając z nowoczesnych technologii i wprowadzając odpowiednie nawyki, osiągniesz znaczne oszczędności bez szkody dla ogrodu.
Podlewanie kropelkowe – precyzja i oszczędność
System podlewania kropelkowego to jedna z najskuteczniejszych metod nawadniania roślin. Dostarcza wodę bezpośrednio do korzeni za pomocą specjalnych wężyków i emiterów kontrolujących ilość wypływającej wody. Wśród tych urządzeń najpopularniejsze są linie i taśmy kroplujące oraz emitery igłowe. Ten sposób nawilżania gleby umożliwia nawodnienie podłoża zgodnie z wymogami roślin. Zestawy do podlewania kropelkowego można rozłożyć samodzielnie, a także podłączyć je do zbiornika z deszczówką.
Tutaj dowiesz się, jaki system nawadniania kropelkowego wybrać do ogrodu
Inne technologie nawadniania roślin w ogrodzie:
- zraszacze – statyczne, ruchome, rotacyjne i młoteczkowe. Rozpylają wodę w postaci drobnej mgiełki, równomiernie nawadniając większą powierzchnię. Mogą być wyposażone w regulator ciśnienia i zawór stopowy pozwalający uniknąć niekontrolowanego wycieku wody przy różnicy terenu;
- czujniki wilgotności gleby – umożliwiają automatyczne uruchamianie systemu nawadniającego tylko wtedy, gdy ziemia jest rzeczywiście sucha. Pomagają uniknąć przelewania i marnowania wody;
- systemy zautomatyzowane z timerami – wyposażone w programator ustawiający podlewanie na konkretne dni i godziny;
- maty nawadniające i donice samonawadniające – polecane dla roślin uprawianych na balkonach lub w szklarniach. Utrzymują stały poziom wilgoci w glebie bez codziennego podlewania.
Podlewanie o odpowiednich porach dnia
Skuteczność podlewania zależy od tego, kiedy i w jaki sposób je wykonujesz. Nawet najbardziej nowoczesny system nie przyniesie oczekiwanych efektów, jeśli woda trafi na nagrzaną ziemię i odparuje, zanim dotrze do korzeni.
Najważniejsze zasady racjonalnego podlewania roślin:
- rośliny nawadniaj wcześnie rano (między 5:00 a 8:00) lub wieczorem (po 19:00). Gleba jest wtedy chłodna, woda wolniej z niej paruje, a rośliny lepiej ją przyswajają;
- wodę dostarczaj rzadko, ale obficie, aplikując mały strumień, tak aby powoli wsiąkała w podłoże. Dzięki temu rośliny rozwiną głęboki system korzeniowy i lepiej będą radzić sobie z suszą;
- oszczędzaj wodę, rezygnując z podlewania roślin odpornych na wysokie temperatury. Jukki, rozchodniki, rojniki czy delospermy poradzą sobie w okresach bezdeszczowych;
- w uprawie doniczkowej stosuj kulki hydrożelu lub podłoże z nawilżaczem – ograniczy to ryzyko wyschnięcia roślin, przez co rzadziej trzeba je będzie podlewać.
Na zdrowie roślin oraz ich rozwój w trakcie suszy wpływa też nawożenie organiczne i stosowanie preparatów z potasem. Takie zabiegi nie tylko dostarczają glebie składników pokarmowych, ale także poprawiają jej strukturę i zwiększają zdolność do zatrzymywania wody. Dobre efekty przynosi też stosowanie ściółki z kory sosnowej, zrębków dekoracyjnych, trocin albo suchych liści.
Porada eksperta OBI:
“W walce z suszą często pomija się regenerację gleby poprzez dodawanie biocharu (węgla drzewnego aktywowanego w glebie). To nie tylko poprawia strukturę podłoża i jego zdolność zatrzymywania wilgoci, ale też działa jak „magazyn” składników odżywczych, dzięki czemu rośliny lepiej znoszą długotrwałe okresy bez deszczu.
Alternatywne sposoby pozyskiwania wody
Jeśli masz dom z ogrodem, działkę albo po prostu zużywasz sporo wody, pomyśl o rozwiązaniach, które uniezależnią Cię od sieci. Dwa skuteczne sposoby to studnia głębinowa i recykling wody szarej.
Studnie głębinowe – niezależność i samowystarczalność
Studnie głębinowe to wiercone lub kopane pionowe ujęcia wody, które są znacznie mniej narażone na skutki krótkotrwałej suszy niż płytkie studnie kopane czy ujęcia powierzchniowe. Czerpią one wodę z głębokich warstw wodonośnych (znajdujących się 30–100 m pod ziemią), które wolniej reagują na brak opadów. Woda ze studni jest krystalicznie czysta i może być wykorzystywana zarówno do celów bytowych, jak i podlewania ogrodu, przy hodowli zwierząt czy w trakcie prac budowlanych.
Jak można ponownie wykorzystać wodę?
Szara woda – pozostająca po kąpieli, myciu rąk czy praniu – to zasób marnowany na co dzień. Zebrana z odpływów i przefiltrowana nadaje się do spłukiwania toalety, mycia samochodów albo podlewania roślin. Taki recykling zmniejsza zużycie świeżej wody nawet o 30–50% i sprzyja podnoszeniu poziomu wód gruntowych.
System wody szarej składa się głównie z rur odpływowych odchodzących z umywalek, wanien, pryszniców i pralek, które są połączone jednym zbiornikiem. W kontenerze zachodzi proces filtrowania, następnie oczyszczona woda kierowana jest do kolejnego zbiornika, skąd systemem rur trafia do spłuczek, pralek, zraszaczy ogrodowych itd. Za dystrybucję wody odpowiada system pompowy, który zasila przybory sanitarne.
W zależności od wybranej technologii systemy wykorzystania wody szarej dzielą się na:
- wewnętrzne – bazują na zbiornikach wewnątrz budynku, np. w piwnicy,
- zewnętrzne – wykorzystują zbiorniki podziemne,
- hybrydowe – łączą system wody szarej i deszczowej.
Ciekawostka! W gospodarstwie domowym średnio aż 30% wody zużywanej jest w toalecie.
