Zabudowa spiżarni. Jak zorganizować przestrzeń w spiżarni?
Dobrze zaopatrzona i funkcjonalna domowa spiżarnia pomaga w utrzymaniu porządku w kuchni i zapewnia dostęp do podstawowych produktów spożywczych przez cały czas. W tym artykule omawiamy, dlaczego warto mieć spiżarnię i jak powinna wyglądać wygodna w użytkowaniu zabudowa spiżarni.
Poradnik w pigułce
Spiżarnia to dyskretna przestrzeń do przechowywania zapasów. Zorganizujesz ją w kuchni, schowku lub piwnicy i z łatwością pomieścisz tam przetwory, artykuły spożywcze i rzadko używane sprzęty kuchenne. Kluczowe kwestie dobrze urządzonego i wygodnego schowka na żywność to sprawna wentylacja, wnętrze sprzyjające utrzymaniu porządku oraz pojemne meble – regał, półki i szafki do spiżarni.
Czy spiżarnia jest potrzebna?
Spiżarnia to wygodna i funkcjonalna strefa do przechowywania. Jest uniwersalna – możesz gromadzić w niej sprzęty kuchenne, zastawę stołową albo zapasy artykułów spożywczych, przetworów oraz owoców i warzyw. Przetrzymywaniie w spiżarni produktów o dużych gabarytach zwalnia dużą przestrzeń w kuchni i pozwala uniknąć zagracenia szafek. Właściwie urządzona strefa magazynowa ułatwi utrzymanie porządku w kuchni i będzie sprzyjać bardziej przemyślanym zakupom.
Atutem domowego schowka jest też wygoda i oszczędność. Spiżarnia w kuchni zapewnia łatwy dostęp do zapasów i jest rozwiązaniem tańszym niż zabudowa mebli kuchennych – jeżeli część przedmiotów schowasz w spiżarni, możesz zrezygnować np. z wiszących szafek. Takie rozwiązanie sprawdzi się zwłaszcza w kuchniach otwartych na salon lub jadalnię. Przenosząc większą część przedmiotów i akcesoriów do spiżarni, masz okazję, by stworzyć lepszy efekt wizualny – lżejszą i bardziej dekoracyjną aranżację.
Jaka powinna być idealna spiżarnia?
Domowa spiżarnia wymaga skutecznej wentylacji, odpowiedniej temperatury i dobrze ocieplonych ścian. Najlepiej, jeśli zaplanujesz ją już na etapie projektu domu i urządzisz po północnej lub północno-wschodniej stronie budynku, aby nie była wystawiona na mocne słońce. Pod wpływem wysokich temperatur zapasy żywności, owoce i warzywa szybciej ulegną zniszczeniu. W związku z tym optymalny poziom ciepła w spiżarni to maksymalnie 10–15ºC a wilgotności ok. 55–65%.
W schowku na żywność powinno być sucho, chłodno i ciemno. Odpowiednim miejscem na urządzenie spiżarni jest np. kącik w kuchni, schowek pod schodami albo piwnica. Wymiary spiżarni zależą od tego, co konkretnie będziesz w niej przechowywać. Minimalna powierzchnia może wynosić ok. 2,5–3 m², ale powierzchnia umożliwiająca wygodny dostęp do zapasów, to ok. 5 m².
Spiżarnia jest miejscem, w którym występuje wiele zapachów i unosi się dużo kurzu. Sposobem na ich zneutralizowanie może być zakup oczyszczacza powietrza.
Oferta OBI:
Co przechowywać w domowej spiżarni?
Dobrze urządzona spiżarnia w domu jest przestronną przestrzenią do przechowania rzadko używanych sprzętów kuchennych (np. grilla elektrycznego, sokowirówki, robota kuchennego), zastawy stołowej, sztućców oraz zapasów żywności. Artykuły spożywcze najlepiej przechowywać w szczelnych pojemnikach i pudełkach – chronią przed molami spożywczymi, wilgocią i ułatwiają wygodne zagospodarowanie miejsca na półkach i regałach.
W domowej spiżarni możesz przechowywać np.:
- soki,
- napoje,
- oleje,
- słoiki z miodem,
- makarony,
- kasze i ryż,
- płatki,
- nasiona suche i w puszkach (np. fasolę, groch, ciecierzycę),
- warzywa i ryby w puszkach,
- orzechy i migdały,
- bakalie i suszone owoce,
- kakao (ciemne, gorzkie),
- przyprawy i zioła (np. bazylię, pieprz, paprykę słodką, paprykę ostrą, czosnek),
- domowe przetwory.
Spiżarnia nadaje się też do magazynowania świeżych owoców i warzyw. Niedopuszczalne jest jednak przechowywanie ich w worku foliowym – szybko się zepsują i zaczną gnić. Z tego względu przygotuj na nie specjalne miejsce – kącik na świeże zapasy – i ustaw tam prosty regał z drewna z ażurowymi półkami. Taki mebel pozwala na przechowanie dużej ilość warzyw i owoców i zapewnia swobodną cyrkulację powietrza.
Jak utrzymać porządek w spiżarni?
Spiżarnia domowa wymaga systematycznego porządkowania, aby z czasem nie przypominała zagraconego składzika, w którym znaleźć można wiele niepotrzebnych przedmiotów. Chodzi przede wszystkim o usuwanie na bieżąco plam i zabrudzeń na podłodze oraz o sprawdzanie stanu przydatności zapasów na półkach.
Sprzątanie w spiżarni zaczynaj od przeglądania półek ulokowanych najwyżej i kieruj się ku dołowi, schodząc aż do ostatniego poziomu. Sprawdzaj szczelność każdego pojemnika, wycieraj go z kurzu i układaj produkty tematycznie, np. osobno przetwory słodkie i słone. Wyrzucaj wszystkie produkty nie nadające się do spożycia i z oznakami pleśni, rdzy lub utlenienia.
Zaopatrz się w zamykane pudełka, kosze i kartony. Rzadko używane artykuły i przedmioty umieść głęboko w szafkach, a te często wykorzystywane w łatwo dostępnym miejscu. Na dolnych półkach ustaw produkty ciężkie, wyżej mogą znaleźć się konserwy i słoiki, a na samej górze pojemniki z produktami sypkimi. Jeżeli masz miejsce na ścianach, powieś tam haczyki i uchwyty na warkocze z czosnku czy cebuli. Ostatnim etapem porządkowania spiżarni jest mycie podłogi.
Tutaj dowiesz się, jak przechowywać owoce i warzywa >>>
Pomysły na lokalizację spiżarni
Spiżarnię zaaranżujesz w różnych miejscach w domu i na działce. Wybór lokalizacji zależy od tego, na jakiej przestrzeni Ci zależy i co chcesz przechowywać w swoim schowku. Mała spiżarnia może pojawić się we wnętrzu kuchni albo w składziku pod schodami, a na duży magazyn do przechowywania świeżych owoców i warzyw lepszym miejscem będzie piwnica pod garażem lub ziemianka.
Piwnica pod garażem
Jedną z możliwości jest zabudowa spiżarni urządzona w piwnicy pod garażem. Taka lokalizacja nie zabiera powierzchni domu, co jest kluczowe przy mniejszych metrażach. Grube ściany i warstwa izolacji są gwarancją właściwego schłodzenia przechowywanych zapasów i chronią je przed dostępem promieni słonecznych.
Przeszkodą spiżarni w piwnicy pod garażem jest konieczność schodzenia do niej po schodach i powrót na górę ze słoikami w rękach. Taka droga może być uciążliwa i niebezpieczna zwłaszcza dla seniorów. Dodatkowym utrudnieniem jest też położenie piwnicy. W większości przypadków znajduje się ona całkowicie poniżej poziomu gruntu, co w przypadku ulewnych deszczy lub wysokiego poziomu wód gruntowych może powodować zalewanie spiżarni.
Piwnica w bloku
Komfortową propozycją dla posiadaczy mieszkań jest spiżarnia zaaranżowana w piwnicy w bloku. To dodatkowe kilka metrów kwadratowych przestrzeni użytkowej pozwalające na odciążenie szafek i półek w kuchni – zwykle i tak o bardzo ograniczonej powierzchni.
Spiżarnia zorganizowana w piwnicy w bloku wymaga właściwego zabezpieczenia. W starszym budownictwie piwnice przypominają zbudowane z cegieł boksy, a w nowych zabudowaniach są to wnęki oddzielone od siebie metalową siatką i drzwiami. To rozwiązania oszczędne i wymagające wzmocnienia – nie gwarantują całkowitego bezpieczeństwa w piwnicy. W tym celu wystarczy do drzwi i siatki przykręcić blachę, a prześwity w ceglanych ścianach uszczelnić zaprawą murarską. Dodatkowo warto zainstalować zamknięcie na skobel i kłódkę.
Spiżarnia pod schodami
Kolejnym pomysłem na zorganizowanie funkcjonalnej spiżarni jest przestrzeń pod schodami. Bazą takiego dyskretnego schowka na zapasy są półki i regały zamontowane na ścianach, wysuwane szuflady ułatwiające dostęp do produktów znajdujących się w głębi oraz oszczędzające miejsce drzwi przesuwne lub harmonijkowe.
Spiżarnia w składziku
Wąska spiżarnia może znaleźć się w składziku, np. pod schodami. To sprytny sposób na wykorzystanie wnęki i zapewnienie sobie łatwej dostępności do artykułów spożywczych. Aby zwiększyć ilość miejsca na gromadzenie zapasów w składziku, postawić na system drzwi przesuwnych lub harmonijkowych.
Ziemianka
Ziemianka ogrodowa przeżywa swój renesans i coraz częściej zaczyna pojawiać się w otoczeniu domów jednorodzinnych. Jest to rodzaj spiżarni, której główna część umieszczona jest pod ziemią, zapewniając doskonałe warunki przechowywania żywności. Panuje tam chłód, odpowiedni poziom wilgoci, a jednocześnie nie ma ryzyka przemarzania produktów. W dobrze zbudowanej konstrukcji stała temperatura (3–8°C) utrzymuje się przez cały rok bez wspomagania elektrycznego.
Ziemianka może być wykonana np. z bloczków, cegły, tworzywa sztucznego lub drewna, ale na rynku dostępne są też gotowe ziemianki (tzw. piwniczki do ogrodu). Wystarczy wkopać je do gruntu i zamontować do nich drzwi wejściowe.
Spiżarnia we wnętrzu kuchni
Pomysłowym rozwiązaniem jest też nowoczesna spiżarnia w kuchni. To propozycja osób spędzających w kuchniach dużo czasu i chcących utrzymać w nich najwyższy poziom estetyki.
Planując spiżarnię w kuchni, weź pod uwagę przede wszystkim kwestie funkcjonalności. Zamiast drzwi uchylnych lepiej sprawdzą się systemy przesuwne lub składane – zajmują mniej miejsca i mają lżejszą konstrukcję. W małej spiżarni nie sprawdzą się regały o takiej samej wielkości i układzie półek. Bardziej uniwersalne będą szafki o zróżnicowanej głębokości oraz systemy modułowe.
Jak urządzić spiżarnię? Praktyczne wskazówki
Aby spiżarnia spełniała swoją funkcję, powinna być dobrze zaprojektowana i wyposażona. Najważniejsze elementy to materiał wykończeniowy na podłogi i ściany, wentylacja i meble. W domowym schowku trzeba też zadbać o skuteczne oświetlenie. Mała spiżarnia pod schodami może być oświetlona kinkietami lub oczkami LED, ale wysoki schowek wymaga montażu lamp sufitowych i dodatkowych kinkietów, np. nad blatem roboczym.
Podłogi i ściany
Na podłogi i ściany w spiżarni połóż płytki ceramiczne. Taka okładzina jest trwała, estetyczna i łatwo utrzymać ją w czystości. Mniej kosztowną i łatwiejszą w ułożeniu alternatywą jest odporna na ścieranie i uszkodzenia mechaniczne wykładzina gumowa.
Wentylacja
Wentylacja w spiżarni jest obowiązkowa, ponieważ poziom wilgoci ma wpływ na stan żywności. Najlepszym rozwiązaniem jest zaplanowanie oddzielnego kanału wentylacyjnego. Jeżeli konstrukcja budynku na to nie pozwala, wykonaj dwa otwory o 20 cm średnicy w ścianie zewnętrznej – jeden 30 cm nad podłogą, a drugi 30 cm pod sufitem – i zabezpiecz je siatką wentylacyjną.
Meble do spiżarni – regały i półki
Podstawowym elementem wyposażenia schowka na zapasy są meble do spiżarni. Mogą być wykonane z metalu lub drewna. Aby lepiej utrzymywały ciężar słoików, butelek i kartonów, przykręć je do ściany. W spiżarni sprawdzą się szafki zróżnicowane – na dole większe i głębsze, a na górze płytsze i mniejsze. Taki system ułatwi Ci segregowanie zapasów i wygodne przechowanie produktów o różnych gabarytach.
Regał do spiżarni powinien być wyposażony w półki otwarte – ustawisz na nich pudełka, kosze i pojemniki – oraz pakowne szuflady na drobiazgi, np. zakrętki do słoików. Ciekawą propozycją jest też regał-spiżarnia z kółkami. Łatwo przesuniesz go podczas porządków i będzie dobrym miejscem do przechowania świeżych owoców i warzyw.
Czytaj także: Regał na przetwory do piwnicy – must have w funkcjonalnej piwnicy
