Figowiec sprężysty, fikus (Ficus elastica Roxb. ex. Homem.) – opis. Jak dbać o figowca sprężystego?

Fikus to roślina doniczkowa zdobiąca wiele polskich domów. Dorasta nawet do 3 m wysokości, a jego szczególną cechą są eliptyczne, błyszczące liście. Z tego artykułu dowiesz się najważniejszych informacji o figowcu sprężystym – o jego pochodzeniu, tempie wzrostu oraz pielęgnacji.
Ficus elastica Roxb. ex. Homem – najważniejsze informacje
Przeznaczenie: roślina doniczkowa
Warunki oświetleniowe: słoneczne, półcień
Wilgotność podłoża: umiarkowanie wilgotne
Figowiec sprężysty – opis

Ficus elastica Roxb. ex. Homem to popularna i ceniona w naszym kraju roślina doniczkowa. Znana jest powszechnie pod dwiema nazwami – figowiec sprężysty oraz fikus. Pierwsza to nazwa gatunku, druga rodzaju. Poza Ficus elastica występuje ponad 800 gatunków fikusów. Wiele z nich to uprawne rośliny ozdobne. Do najpopularniejszych należą: benjamin, fikus bengalski i lirolistny.
Figowiec sprężysty naturalnie występuje w Indochinach, Malezji oraz na Półwyspie Indyjskim. Jest drzewem dorastającym do 30 m wysokości. Należy do rodziny morwowatych – jest więc dalekim krewnym rosnącej w Polsce morwy białej (Morus alba).
W naszym klimacie fikusy uprawiane są wyłącznie w doniczkach. Należą do roślin łatwych w uprawie, są dobrym wyborem dla początkujących i mniej wprawnych ogrodników. Rosną szybko – młodsze okazy mogą wymagać przesadzania do większego pojemnika nawet co rok.
Warto wiedzieć! Biały sok figowca sprężystego jest toksyczny dla zwierząt i może działać drażniąco na skórę.
Fikusy są bardzo popularną i pożądaną ozdobą. Fikus sprężysty tworzy silne, wzniesione pędy, na których spiralnie wyrastają sztywne, skórzaste liście. Roślina szybko się rozrasta, przybierając pokrój rozłożystego drzewka. Największe odmiany figowca sprężystego osiągają nawet 3 m. Figowce sprężyste najlepiej wyglądają w wysokich, przestrzennych pomieszczeniach, ale nic nie stoi na przeszkodzie, aby zaaranżować niewielkie wnętrze z drzewkiem w centrum.
Ciekawostka! Fikus uważany jest za roślinę oczyszczającą powietrze.
Fikus – pielęgnacja Ficus elastica

Figowiec sprężysty nie ma dużych wymagań uprawnych, o ile zaspokoi się jego podstawowe potrzeby. Zaniedbane dadzą o sobie znać. Fikus może zacząć zwijać liście lub je gubić, a niekiedy zahamować wzrost.
Ze względu na swoje tropikalne pochodzenie fikusy lubią wysoką wilgotność powietrza. Z tego powodu należy regularnie zraszać liście. Roślina wymaga podlewania dopiero, gdy wierzchnia warstwa podłoża przeschnie, mniej więcej 1–2 razy w tygodniu.
Ficus elastica lubi jasne pomieszczenia i rozproszone światło słoneczne, ale radzi sobie również w półcieniu. Nie należy go wystawiać na bezpośrednie promienie, ponieważ mogą poparzyć liście.
Podłoże dla fikusa powinno być żyzne i przepuszczalne. Roślinę przesadzaj w zależności od jej wieku – młode okazy co rok, natomiast starsze co 2–3 lata. Zabieg najlepiej przeprowadzić wiosną. Figowca sprężystego warto zasilać rozcieńczonym nawozem mineralnym lub humusem co 2 tygodnie od wiosny do jesieni.
Największym atutem figowca są jego liście – duże i błyszczące. Aby zachowały dekoracyjne walory, przecieraj je co kilka tygodni miękką i lekko wilgotną ściereczką.
Jeśli zauważysz, że figowiec sprężysty marnieje i coś niepokojącego dzieje się z liśćmi – zwijają się, żółkną, opadają – zadbaj o zraszanie i podlewanie rośliny. Zachowaj przy tym czujność. Czasem problem może wynikać z przelania. Zbyt mało przepuszczalne podłoże i częste podlewanie mogą sprawić zaleganie wody i gnicie korzeni, a w konsekwencji obumieranie drzewka.
Poznaj: Zasady dobierania donic do roślin domowych i ogrodowych
Ekspert ogrodnictwa radzi:
“Umieść figowca sprężystego w pobliżu miski z wodą lub we wnętrzu z roślinami generującymi wilgoć, np. paprociami, aby naturalnie podnieść wilgotność powietrza – szczególnie w okresie grzewczym, co zapobiegnie przesuszaniu liści i zwiększy ich połysk.
Figowiec sprężysty – odmiany

Do najpowszechniejszych odmian Ficus elastica należą ‘Robusta’ i ‘Decora’. Pierwsza jest odmianą wyjściową figowca sprężystego. Wytwarza wyprostowaną łodygę, na której osadzone są duże (ok. 20 cm), eliptyczne, skórzaste, lekko podwinięte liście barwy ciemnozielonej. ‘Robusta’ rośnie nie więcej niż 150 cm.
Figowiec sprężysty ‘Decora’ słynie z okazalszych liści. Mogą mieć one 30 cm długości, owalny kształt i ciemnozieloną barwę z czerwonymi nerwami na spodzie.
Inne odmiany figowca sprężystego
-
‘Tineke’ – wyróżnia się liśćmi z ciemnozieloną blaszką, obsypaną szaro-zielonymi plamami oraz kremową obwódką o nieregularnym kształcie.
-
‘Schrijveriana’– ma szerokie liście z żółtymi i zielonymi przebarwieniami.
-
‘Variegata’ – wypuszcza wielobarwne biało-żółto-zielone liście.
Figowce sprężyste różnią się przede wszystkim wysokością, a także pokrojem liści. Warunki pielęgnacyjne mają bardzo zbliżone.
Czytaj także: Chamedora – jak dbać o palmę koralową?
Jak rozmnażać figowiec sprężysty?

Rozmnażanie figowca można przeprowadzić na dwa sposoby – przez odkłady powietrzne oraz przez sadzonki wierzchołkowe.
Pierwszy sposób polega na wykonaniu ukośnego nacięcia łodygi poniżej węzła. Ranę należy obłożyć wilgotnym mchem i owinąć folią. Ukorzenianie trwa od 4 do 12 tygodni. Po tym czasie ucinamy ukorzeniony fragment pędu i sadzimy w doniczce.
Drugi sposób to rozmnażanie figowca przez sadzonki wierzchołkowe. Zabieg możesz przeprowadzić w lutym lub marcu. Zacznij od obcięcia 10–15 cm odcinek wierzchołka pędu z 2 lub 3 liśćmi. Mocz sadzonkę w ciepłej wodzie przez kilkanaście godzin, aby usunąć z niej mleczny sok. Następnie umieść ją w podłożu do ukorzeniania sadzonek, zrób szklaną lub foliową osłonę. Do ukorzenienia sadzonka potrzebuje wysokiej temperatury 28–30°C. W sprzyjających warunkach ukorzenianie trwa ok. 6 tygodni.


