Bluszcz (Hedera L.) – charakterystyka. Jak uprawiać bluszcz w domu?

Bluszcz to rodzaj rośliny z rodziny araliowatych Araliaceae. Obejmuje między 12 a 20 gatunków występujących na całym świecie. Jeden z nich należy do rodzimej flory Polski. Oprócz gatunków dzikich bluszcze uprawiane są w celach ozdobnych zarówno w domach, jak i ogrodach. W tym artykule przybliżymy ogólne cechy bluszczu, scharakteryzujemy odmiany oraz warunki ich uprawy.
Hedera L. – najważniejsze informacje
Przeznaczenie: roślina doniczkowa, ogrodowa, pnąca
Warunki oświetleniowe: stanowiska półcieniste, zacienione
Wilgotność podłoża: umiarkowanie wilgotne
Bluszcz – charakterystyka

Bluszcz znany jest przede wszystkim jako popularna roślina doniczkowa. Jest cieniolubny i dostosowuje się do panujących warunków, dzięki czemu jego uprawa nie przysparza większych kłopotów.
Walory dekoracyjne bluszczu przykują uwagę każdego miłośnika zieleni. Bluszcz wypuszcza długie pędy z drobnymi trójklapowymi listkami. Pędy te można różnie wykorzystać do ozdoby pomieszczenia. Mogą one zwisać swobodnie, urozmaicając aranżacje półki ściennej lub kwietnika, tworzyć ciekawe formy, jeśli owinie się je na podporę, a nawet mogą porastać ściany i sufity.
Ciekawostka! Już starożytni uprawiali bluszcz. Wystarczy wspomnieć, że Grecy wręczali wieniec bluszczowy nowożeńcom, jako symbol wierności, trwałości życia, a nawet nieśmiertelności.
Poza uprawą doniczkową bluszcz jest cenioną rośliną ogrodową. Znajduje zastosowanie w dekorowaniu ścian budynków – niezwykle pięknie wyglądają całe domy porośnięte tym pnączem. Uprawiany na ogrodzeniach, pergolach lub kratkach ogrodowych tworzy naturalny i efektowny żywopłot.
Ciekawostka! Kwiaty bluszczu są miododajne.
W naturze Hedera L. to rodzaj rośliny z rodziny araliowatych Araliaceae, która zasiedla lasy i tereny skaliste. Liczy sobie – w zależności od przyjętej klasyfikacji – od 12 do 20 gatunków. Występują one w Europie, północnej Afryce oraz w zachodniej, centralnej i wschodniej Azji. W Polsce można spotkać dziko rosnącego Hedera helix, czyli bluszcza zwyczajnego.
Warto wiedzieć! Hedera helix to jedyny naturalnie występujący w Polsce przedstawiciel rodziny araliowatych. Z tego powodu objęty jest ochroną gatunkową. Jeśli zobaczysz w lesie bluszcz, uważaj, żeby go nie uszkodzić.
Większość gatunków Hedera L. ma podobne cechy. Bluszcz ma dwupostaciowe liście – na pędach kwitnących liście są całkowite i całobrzegie, natomiast na wegetatywnych są klapowane lub grubo ząbkowane. Kwiaty bluszczu mają postać kulistych baldachów, a owoce podobne są do jagód.
Ekspert ogrodnictwa radzi:
“Wybierając miejsce dla bluszczu, rozważ ustawienie go w pobliżu wilgotnych pomieszczeń, takich jak łazienka lub kuchnia – zwiększona wilgotność powietrza zapobiegnie przesuszaniu liści, co jest kluczowe dla zdrowego wzrostu i intensywnego wybarwienia rośliny.
Hedera L. – gatunki uprawne

W faunie Polski występuje tylko jeden bluszcz Hedera L. W uprawie domowej i ogrodowej jest o wiele większa różnorodność. Gatunki i odmiany różnią się między sobą przede wszystkim listkami – najbardziej dekoracyjną częścią rośliny.
Na jakie gatunki bluszczu warto zwrócić uwagę?
Gatunkiem podstawowym jest Hedera helix, którego nazwę można przetłumaczyć jako „skręcony czepiec”. W rzeczy samej bluszcz ten ma niesamowite zdolności czepne. Pędy mogą wspiąć się po każdym podłożu. Bluszcz zwyczajny wypuszcza ciemnozielone, trójklapowe listki. Ma zdolność do samozagęszczania.
Innym gatunkiem uprawianym w Polsce jest Hedera hibernica, czyli bluszcz irlandzki lub atlantycki. Różni się od bluszczu pospolitego większymi liśćmi i szybszym tempem wzrostu. Nadaje się do uprawy ogrodowej do ozdoby ogrodzenia.
Hedera canariensis – bluszcz kanaryjski nadaje się jedynie do uprawy szklarniowej lub doniczkowej. Liście ma zielone, o słabo zaznaczonych klapach i z czerwonymi ogonkami.
Ciekawe odmiany Hedera L. – bluszczu zwyczajnego
‘Goldchild’ – liście z zielonym centrum i złotymi brzegami, pięcioklapowe, ok. 5–7 centymetrowe. Odmiana do uprawy doniczkowej.
‘Sagittifolia’ – liście trójklapowe z głębokimi wycięciami przypominają strzały. Stąd też inna nazwa odmiany to bluszcz strzałkowy. Sprawdza się jako ozdoba ścian domu, ogrodzenia czy roślina pokrywowa.
‘Needlepoint’ – liście wąskie i zaostrzone, rośnie powoli, chętnie wybierany na skalniaki.
‘Glacier’ – liście jasnozielone z białym lub kremowym obrzeżem. Chętnie uprawiany w doniczce ze względu na ciekawe ubarwienie.
Niezależnie od gatunku czy odmiany bluszcz jest trujący. Jeśli planujesz uprawę Hedera L. w domu, zadbaj o stanowisko niedostępne dla dzieci i zwierząt. Niektórzy zalecają również, aby pielęgnować roślinę w rękawiczkach ochronnych, ponieważ sok bluszczu może podrażnić skórę.
Czytaj także: Trujące rośliny ogrodowe
Oferta OBI:
Hedera L. – uprawa bluszczu w domu

Niewiele jest tak prostych w uprawie kwiatów domowych, jak bluszcz. Lubi najbardziej umiarkowane światło, ale toleruje stanowiska cieniste. Jako roślina ozdobna sprawdzi się w tych pomieszczeniach, w których większość roślin nie dałaby sobie rady.
Do prawidłowego rozwoju bluszcz potrzebuje uniwersalnej ziemi kwiatowej o odczynie obojętnym lub lekko kwaśnym i regularnego nawadniania. Podłoże powinno być stale wilgotne, dlatego podlewaj roślinę 1–2 razy w tygodniu. Od kwietnia do sierpnia zasilaj bluszcz domowy nawozem do roślin zielonych.
Bluszcz wypuszcza długie pędy, które dobrze jest od czasu do czasu podciąć (min. raz w roku). Kwiat bardzo to lubi. Z obciętych pędów w prosty sposób możesz stworzyć sadzonki. Wystarczy, że włożysz je do pojemnika z wodą. Po pojawieniu się korzonków, czyli po upływie 3–4 tygodni, roślinę możesz posadzić do nowej doniczki lub dołączyć sadzonki do poprzedniej.
Sprawdź też poradnik: Bluszcz – jak pielęgnować pnącza porastające dom i ogrodzenie?
Gatunki i odmiany doniczkowe Hedera L. preferują dopasowaną, nie za dużą doniczkę. Jeśli zauważysz, że z otworów odpływowych zaczynają wyrastać korzonki, to znak, że czas przesadzić kwiat.


