Arbuz, kawon (Citrullus Schrad.) – charakterystyka i uprawa
Jest soczysty i słodki. To jeden z większych przysmaków lata. Arbuz orzeźwia, syci i jest niskokaloryczny. W tym przewodniku po świecie roślin przybliżymy Ci pochodzenie arbuza, odpowiemy na pytanie, czy jest owocem, czy warzywem, a przede wszystkim wyjaśnimy, jak uprawiać go w Polsce.
Citrullus Schrad. – najważniejsze informacje
Przeznaczenie: rośliny letnie, owoce
Warunki oświetleniowe: słoneczne
Wilgotność podłoża: umiarkowanie wilgotne
Arbuz – charakterystyka
Arbuz to rodzaj rośliny z rodziny dyniowatych i podobnie jak dynia jest owocem. Citrullus Schrad. obejmuje 8 gatunków, które naturalnie występują w tropikalnej Afryce Zachodniej, Sudanie, Europie południowej i w południowo-zachodniej Azji. Arbuz z natury lubi ciepło i wilgotne podłoże.
W zależności od gatunku arbuzy mogą być bylinami lub roślinami jednorocznymi. Zbudowane są z pędów płożących lub wspinających się z brodawkowatym i szczeciniastym owłosieniem. Liście arbuza mogą być okrągławe lub trójkątnie lancetowate.
Ciekawostka! Arbuz należy do roślin jednopiennych. To oznacza, że ten sam okaz produkuje kwiaty żeńskie i odrębne kwiaty męskie.
Kwiaty arbuza składają się z korony z żółtymi płatkami i kielicha osadzonych na dzwonkowatym hypancjum. W arbuzie najważniejsze jest to, co z kwiatów powstaje – jagoda o soczystym miąższu.
Ekspert ogrodnictwa radzi:
“Szczepienie arbuza na dyni figolistnej (Cucurbita ficifolia) wzmacnia jego system korzeniowy, zwiększając tolerancję na chłodniejsze temperatury i krótkotrwałe przesuszenie. Takie połączenie pozwala uprawiać kawony z większymi owocami nawet w trudniejszych warunkach klimatycznych.
Odmiany arbuza
Arbuz jest owocem tropikalnym, ale można go uprawiać w Polsce. Gatunkiem, który radzi sobie w naszych warunkach jest Citrullus lanatus, czyli arbuz zwyczajny, znany także jako kawon. Naturalnie występuje w Afryce Południowej, gdzie rośnie dziko. Aktualnie na szeroką skalę uprawiany jest w Chinach i ciepłych regionach Europy (np. we Francji, Chorwacji, Hiszpanii).
Kawon to roślina jednoroczna. Lubi dużo światła, wody i ciepła. Do uprawy warto wybrać odmiany wczesne.
Odmiany arbuza do uprawy w gruncie:
-
Janosik – wydaje ciemnozielone, kuliste owoce o wadze 3,5–5,5 kg. Charakteryzuje się soczystym żółtym miąższem, jest odporna na choroby.
-
Rosario – odmiana wczesna, dlatego też dobrze znosi niższe temperatury. Wydaje średniej wielkości owoce, do ok. 4 kg wagi, z czerwonym, soczystym miąższem.
-
Złoto Wolicy – odmiana bardzo wczesna. Daje owoce o żółtej skórce i czerwonym miąższu. Jest odporna na szkodniki.
-
Crispeed F1 – bardzo wczesna odmiana arbuza, plenna, wydająca wiele owoców o dużych rozmiarach (7–10 kg). Miąższ czerwony i słodki.
Wszystkie wymienione odmiany arbuza nadają się uprawy w Polsce, o ile stworzy im się odpowiednie warunku do rozwoju.
Sprawdź poradnik: Prawidłowe sadzenie owoców i warzyw
Arbuz, kawon – uprawa w Polsce
Arbuza wysiewa się w tunelu foliowym lub w szklarni do doniczek, a następnie sadzonki przesadza się do gruntu w miejscu dobrze nasłonecznionym. Podłoże dla arbuza powinno być żyzne i lekko kwaśne (pH od 5,5 do 6,0). Przed sadzeniem kawonu możesz zasilić je kompostem lub obornikiem.
Najważniejsze w uprawie arbuza jest zapewnieni odpowiedniej temperatury – min. 18°C, a najlepiej 21–28°C. Hodowcy zalecają zabezpieczenie podłoża włókniną lub słomą, które zakumulują ciepło.
Sadź arbuza w odstępach 80–100 cm, aby zapewnić miejsce długim nawet na 2–3 m pędom. Przed wysadzeniem nie zapomnij o zahartowaniu sadzonek – ogranicz ich podlewanie.
Po przesadzeniu do gruntu zadbaj o nawadnianie rośliny. Arbuz ukorzenia się głęboko, zapewnij więc takie dawki wody, które będą miały szansę dotrzeć do całych korzeni. Przy podlewaniu zadbaj, aby nie zraszać liści i owoców – może to skutkować rozwojem grzybów.
Dojrzewające owoce kawonu mogą gnić, jeśli będą leżeć na gruncie. Z tego powodu zabezpiecz je, układając na słomie lub tekturze.
Oferta OBI:
Zastosowanie arbuza
Citrullus Schrad. niezależnie od gatunku czy odmiany uprawiany jest ze względu na soczyste, słodkie owoce, które są jadane i uwielbiane niemal na całym świecie. Są idealną letnią przekąską ze względu na dużą zawartość wody. Arbuz składa się z niej aż w 93%. Owoc dobrze nawadnia, a przy tym jest niskokaloryczny, zasobny w witaminy i związki mineralne.
Ciekawostka! Psy są niezwykłymi łasuchami i lubią słodkości. Z tego powodu smakuje im arbuz. Podawanie psu arbuza jest bezpieczne, o ile bez skórki i pestek oraz jeśli pupil nie ma alergii.
Dowiedz się więcej o cytrynie zwyczajnej – Citrus limon >>
Kawon z domowej uprawy może przynieść wiele satysfakcji. Uprawa zajmuje jednak wiele miejsca i zużywa duże ilości wody. Warto przemyśleć wszystkie za i przeciw przed podjęciem decyzji o założeniu hodowli arbuza w ogródku.
