Tawuła (Spiraea) – opis. Jakie wymagania ma tawuła?
.jpg?crop=focalpoint&fit=crop&fp-x=0.5&fp-y=0.5&fp-z=1&w=1920&auto=format%2Ccompress&h=1079)
Tawuła to mrozoodporny krzew o gęstym pokroju. Jest ceniona ze względu na swoje ozdobne liście, miododajne kwiaty oraz bezproblemową uprawę w gruncie i donicach.
Poradnik w pigułce
Tawuła to ozdobny krzew liściasty. Występuje w wielu odmianach różniących się wysokością wzrostu oraz zabarwieniem kwiatów i liści. Jest łatwa w uprawie, mrozoodporna i ma skromne wymagania pielęgnacyjne. Preferuje słoneczną wystawę oraz przepuszczalne, lekko wilgotne podłoże.
Spiraea – najważniejsze informacje:
Przeznaczenie: drzewa i krzewy liściaste
Warunki oświetleniowe: słoneczne, półcieniste
Wilgotność podłoża: umiarkowanie wilgotne
Tawuła – charakterystyka
Tawuła – krzew z rodziny różowatych – naturalnie rośnie na rozmaitych siedliskach półkuli północnej, w strefie chłodnej i umiarkowanej. Formuje kępy o wysokości 3–4 m. Ma liczne pędy – stosownie do odmiany wzniesione, podnoszące się, łukowato zwisające lub płożące. Ulistnienie jest sezonowe – blaszka liściowa może być cienka lub skórzasta, o zróżnicowanym kształcie i brzegu. Spiraea kwitnie od kwietnia do maja na biało, zielonkawo, kremowo, różowo lub fioletowo. Kwiat tawuły jest drobny, zebrany w baldachogrona i przyciąga pożyteczne owady zapylające.
Czytaj także: Jakie rośliny są miododajne? Poradnik OBI
Tawuła – odmiany
.jpg?crop=focalpoint&fit=crop&fp-x=0.5&fp-y=0.5&fp-z=1&w=1920&auto=format%2Ccompress&h=1079)
Rodzaj Spiraea obejmuje ok. 100 gatunków różniących się wyglądem liści, kolorem kwiatów, wysokością wzrostu i terminem kwitnienia. Tawuły wczesne kwitną od wiosny do początku lata, a późne od połowy do końca lata. Dwa gatunki występują w Polsce jako rodzime – tawuła wierzbolistna i średnia.
Ciekawe gatunki i odmiany tawuły:
tawuła Billarda – charakteryzuje się wąskimi, ciemnozielonymi liśćmi oraz dużymi, różowymi kwiatami tworzącymi długie, wąskie wiechy. Jest to tawuła późna – kwitnie od lipca do września;
tawuła japońska – osiąga do 1 m wysokości. Krzew ma zwarty pokrój i sztywne, wzniesione pędy. Kwitnie na różowo, od czerwca do września. Popularną odmianą tego gatunku jest np. tawuła żółta Goldmound;
tawuła pospolita – znana również jako tawuła wierzbolistna lub bawolina. Dorasta do 2 m wysokości. Ma jasnozielone, podłużnie lancetowate liście i drobne kwiaty zebrane na szczytach pędów w walcowate lub stożkowate wiechy;
tawuła ostrolistna – dekoracyjny krzew o fontannowym pokroju. Osiąga wysokość ok. 1,5–2 metrów. Rodzi drobne, ciemnozielone, ostro zakończone liście i śnieżnobiałe kwiaty. Jest to tawuła wczesna – kwitnie w kwietniu;
tawuła van Houtte’a – rozłożysty, gęsty krzew o zwisających pędach. Posiada jajowate, ciemnozielone liście. Kwiaty są białe, drobne, zebrane w półkuliste baldachogrona;
tawuła średnia – osiąga do 1,5 m wysokości. Jej pędy są sztywne, a blaszki liściowe eliptyczne i lancetowate. Kwitnie na biało i ma zebrane w kuliste baldachogrona kwiatostany;
tawuła brzozolistna – odmiana z wysoką odpornością na mróz. Tworzy zwarty, karłowy krzew i ma charakterystyczne ulistnienie – blaszki wyglądem przypominają liście brzozy. To klasyczna tawuła biała o kwiatach zebranych w płaskie kwiatostany.
Tawuła w ogrodzie
.jpg?crop=focalpoint&fit=crop&fp-x=0.5&fp-y=0.5&fp-z=1&w=1920&auto=format%2Ccompress&h=1079)
Tawuły ogrodowe uprawiane są ze względu na swoje ozdobne liście i kwiaty oraz gęsty pokrój. Skutecznie zasłaniają nieatrakcyjne części działki, umożliwiając tworzenie urokliwych kompozycji.
Występują w małych i dużych ogrodach przydomowych, skalnych, na rabatach i przy alejkach. Stosowane są także jako rośliny okrywowe lub na żywopłot – naturalny bądź formowany. Ciekawym pomysłem jest stworzenie kolorowego szpaleru z kilku odmian o różnym wyglądzie liści.
Krzewy tawuły efektownie prezentują się jako solitery. Można je także łączyć z innymi roślinami, np. trawami ozdobnymi czy odmianami o kontrastujących liściach – berberysami, żurawkami, hostami. Dobrym pomysłem jest posadzenie tawuł przy krzewach: budlei, pięciorniku, pęcherznicy bądź róży. Można je uprawiać nie tylko w gruncie, ale również w dużych pojemnikach na balkonach i tarasach.
Gdzie najlepiej posadzić tawułę?
Tawuła najlepiej kwitnie i wybarwia liście w słońcu lub lekkim cieniu. Stanowisko powinno być ciepłe, osłonięte od wiatru, który może uszkodzić pędy. Ważna jest również odpowiednia przestrzeń – niektóre odmiany mają szeroki pokrój i potrzebują dużo miejsca, aby swobodnie się rozwijać. Takie warunki zapewniają zdrowy oraz estetyczny rozwój krzewu. Poza tym pozwalają uniknąć konkurencji między roślinami o dostęp do światła i składników odżywczych.
Tawuła – wskazówki dotyczące uprawy
.jpg?crop=focalpoint&fit=crop&fp-x=0.5&fp-y=0.5&fp-z=1&w=1920&auto=format%2Ccompress&h=1079)
Uprawa tawuły nie wymaga skomplikowanych zabiegów pielęgnacyjnych. Krzew preferuje gleby dobrze przepuszczalne, żyzne i umiarkowanie wilgotne. Roślina poradzi sobie jednak na każdym podłożu, o ile nie będzie ono zbyt mokre. Spiraea jest odporna na mróz (nie wymaga okrywania zimą), szkodniki, choroby i zanieczyszczenia powietrza.
Jakie wymagania uprawowe ma tawuła?
Tawuła dobrze znosi suszę. Młode sadzonki wymagają regularnego podlewania, natomiast starsze krzewy nawadniaj wyłącznie w okresach długotrwałych upałów. Krzew nie ma dużych wymagań pokarmowych. Aby utrzymać intensywne wybarwienie liści i wspomóc obfite kwitnienie, raz na kilka tygodni zasilaj go kompostem lub mineralnym nawozem wieloskładnikowym.
Jak rozmnożyć tawułę?
Rozmnażanie tawuły wykonuje się za pomocą sadzonek półzdrewniałych (pobieranych latem) lub przez odrosty korzeniowe oddzielane jesienią lub wczesną wiosną. Pierwsza metoda jest bardziej angażująca i czasochłonna. Wymaga przechowywania doniczki z sadzonkami w półcieniu, wysokiej wilgotności podłoża i powietrza, a także systematycznego wietrzenia. Rozmnażanie tawuły z odrostów korzeniowych jest łatwiejsze. Wiosną, przed rozpoczęciem intensywnej fazy wzrostu, wykop krzew z gleby. Następnie podziel rozłogi na kilka części – sadzonki powinny mieć zdrowe korzenie i odrosty. Pozyskane rośliny umieść w dołku, zasyp świeżą glebą wymieszaną z dodatkiem kompostu i obficie podlej.
Jak sadzić tawułę?
Sadzenie tawuły najlepiej wykonać wiosną lub jesienią, choć krzewy w pojemnikach nadają się do sadzenia przez cały sezon wegetacyjny. Przed wkopaniem sadzonek miejsce uprawy oczyść z chwastów i spulchnij ziemię. Wykop dołek o głębokości i szerokości większej niż bryła korzeniowa i zapraw go kompostem. Sadzonkę umieść w dołku w taki sposób, aby korzenie swobodnie się rozłożyły, a szyjka korzeniowa była na poziomie ziemi. Zasyp dołek ziemią i delikatnie ją ugnieć. Optymalna rozstawa tawuły to 40–50 cm dla niskich odmian oraz 1–2 m dla wysokich. Nowo posadzone krzewy przytnij na ok. 20 cm nad ziemią, aby lepiej się rozkrzewiły, a następnie obficie podlej. Dobrym zabiegiem jest też ściółkowanie gleby wokół sadzonek, np. korą. Zapobiega to szybkiemu parowaniu wody i ogranicza wzrost chwastów.
Czy tawułę się przycina?
.jpg?crop=focalpoint&fit=crop&fp-x=0.5&fp-y=0.5&fp-z=1&w=1920&auto=format%2Ccompress&h=1079)
W pielęgnacji tawuły istotne jest właściwe przycinanie. Zabieg ten utrzymuje zdrowy, estetyczny kształt korony oraz pobudza kwitnienie. Termin cięcia zależy od odmiany. Krzewy kwitnące wiosną ścina się po kwitnieniu, usuwając pędy pokładające, uszkodzone, nadłamane i nadmiernie zagęszczone. Skrócenie wszystkich odrostów o ⅓ długości pobudzi roślinę do rozwoju w kolejnym sezonie wegetacyjnym. Cięcie tawuły późnej (kwitnącej latem) wykonuje się wczesną wiosną, likwidując cały zeszłoroczny przyrost.
